{"id":5019,"date":"2022-06-22T13:01:00","date_gmt":"2022-06-22T11:01:00","guid":{"rendered":"https:\/\/homefoodbymalvi.com\/?p=5019"},"modified":"2023-09-05T14:12:00","modified_gmt":"2023-09-05T12:12:00","slug":"wisniowy-balagan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/homefoodbymalvi.com\/en\/wisniowy-balagan\/","title":{"rendered":"Wi\u015bniowy ba\u0142agan – czyli moja wersja Eton Mess"},"content":{"rendered":"

Eton Mess to bez w\u0105tpienia tradycyjny angielski deser sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 mieszanki truskawek, po\u0142amanych kawa\u0142k\u00f3w bezy i bitej \u015bmietany \u2013 co do tego nie ma najmniejszych w\u0105tpliwo\u015bci. Te pojawiaj\u0105 si\u0119 z chwil\u0105, w kt\u00f3rej podejmujemy si\u0119 pr\u00f3by udzielenia odpowiedzi na pytanie o genez\u0119 nazwy, a tym samym pochodzenie deseru. Istnieje kilka opowie\u015bci o rzekomym powstaniu Eton Mess. Jedna z historii zwi\u0105zanych z pocz\u0105tkami Eton Mess zabiera nas do lat 20. XX w. i traktuje o psie rasy Labrador, kt\u00f3ry rozentuzjazmowany (w przypadku tej rasy to niezbyt trudne) zwrotem akcji podczas meczu krykieta w Eton College, usiad\u0142 na koszu, w kt\u00f3rym przygotowany by\u0142 inny deser – pomeczowa nagroda dla zawodnik\u00f3w – pavlova, bita \u015bmietana i truskawki. Ch\u0142opcom, z my\u015bl\u0105 o kt\u00f3rych pierwotny deser zosta\u0142 przygotowany, nie przeszkadza\u0142o to, \u017ce deser zosta\u0142 zmia\u017cd\u017cony, bo i tak go zjedli… Pierwsze jednak wspomnienia tego deseru datowane s\u0105 na rok 1893, w kt\u00f3rych Eton Mess by\u0142 wspomniany w pewnych archiwalnych dokumentach. Wsp\u00f3lnym mianownikiem obu historii pozostaje jednak mecz krykieta. W tej wersji historii bowiem, uwa\u017ca si\u0119, \u017ce Eton Mess zosta\u0142 po raz pierwszy zaserwowany na meczu krykieta pomi\u0119dzy Eton i Harrow i od tego czasu jest serwowany na tym dorocznym meczu w Lords. Zgodnie z zachowan\u0105 histori\u0105, m\u00f3wi si\u0119, ze i przy okazji tego meczu pierwotnie przygotowana pavlova z bit\u0105 \u015bmietan\u0105 i truskawkami zosta\u0142a potr\u0105cona, spada\u0142a na boisko, a w wyniku tego rozsypa\u0142a si\u0119, tworz\u0105c s\u0142odki ba\u0142agan, kt\u00f3ry i tak zosta\u0142 zmieciony (zjedzony) z powierzchni boiska przez zawodnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

S\u0142owo mess <\/em>w j\u0119zyku angielskim oznacza ba\u0142agan, zatem czy sama nazwa deseru – Eton Mess r\u00f3wnie\u017c ma z nim co\u015b wsp\u00f3lnego? Niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce odnosi si\u0119 ona do ba\u0142aganiarskiego wygl\u0105du deseru, podczas gdy inni uwa\u017caj\u0105, \u017ce s\u0142owo ba\u0142agan <\/em>jest u\u017cywane w odniesieniu do jedzenia serwowanego z \u201ejednego talerza\u201d grupie ludzi dziel\u0105cych ze sob\u0105 st\u00f3\u0142. Obie pr\u00f3by wyja\u015bnienia u\u017cycia w nazwie s\u0142owa ba\u0142agan zdaj\u0105 si\u0119 mie\u0107 sens – je\u015bli wr\u00f3cimy do historii powstania, a dok\u0142adniej dw\u00f3ch jej etap\u00f3w, zgniecenia i pomieszania si\u0119 sk\u0142adnik\u00f3w deseru oraz wsp\u00f3lnego zjadania go przez zawodnik\u00f3w z powierzchni boiska.<\/p>\n\n\n\n

Bez wzgl\u0119du na nazw\u0119 i pochodzenie, deser jest wy\u015bmienity i warto spr\u00f3bowa\u0107 odtworzy\u0107 go we w\u0142asnym domu, niekoniecznie podczas meczu krykieta \u2013 te u nas i tak nie s\u0105 popularne.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u015b spotka\u0107 mo\u017cna wiele wariacji deseru Eton Mess, ale nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce oryginalny przepis wykorzystuje \u015bwie\u017ce truskawki. Tote\u017c Brytyjczycy, strzeg\u0105c tradycji, staraj\u0105 si\u0119 zachowa\u0107 t\u0119 nazw\u0119 dla oryginalnego deseru, a wszystkie jego odmiany nazywa\u0107 od owoc\u00f3w, jakie zosta\u0142y wykorzystane do jego przygotowania – i tak spotkamy bananowy ba\u0142agan (ang. banana mess), malinowy ba\u0142agan (ang. raspberry mess), a w moim wykonaniu – wi\u015bniowy ba\u0142agan.<\/p>\n\n\n\n

Ja, do przygotowania tego deseru, wykorzysta\u0142am bez\u0119 szwajcarsk\u0105, kt\u00f3ra przez po\u015bpiech i niedopatrzenie wysz\u0142a mi idealnie w zgodzie z nazw\u0105 deseru, czyli ba\u0142aganiarsko. P\u0119kni\u0119ta, nieco karmelowa \u2013 no pasmo cierpie\u0144 cukiernika, ale, \u017ce i tak mia\u0142a zosta\u0107 pokruszona i przykryta warstw\u0105 bitki \u015bmitki, to jako\u015b wielce nie spanikowa\u0142am, kiedy po 20 minutach zorientowa\u0142am si\u0119, \u017ce piekarnik zamiast na 120\u00b0C z termoobiegiem, ustawi\u0142am na 160\u00b0C \u2013 te\u017c z funkcj\u0105 termoobiegu. W tym czasie i w tej temperaturze, beza zd\u0105\u017cy\u0142a si\u0119 ju\u017c zarumieni\u0107 i widocznie pop\u0119ka\u0107 w kilku miejscach. Zredukowa\u0142am wi\u0119c moc piekarnika i suszy\u0142am j\u0105 dalej, ale w ju\u017c ni\u017cszej temperaturze. Pomy\u0142ka ta kosztowa\u0142a mnie szybciej wysuszon\u0105 i bardziej sp\u0119kan\u0105 bez\u0119 z zewn\u0105trz, ale nadal wilgotn\u0105 w \u015brodku. Koniec ko\u0144c\u00f3w \u2013 wypiek\u0142a si\u0119 ca\u0142kiem \u0142adnie, jak na swoje przeznaczenie.<\/p>\n\n\n\n

Ale, \u017ce przepis ten nie traktuje o bezie szwajcarskiej \u2013 o tej przygotuj\u0119 osobny prze(w)pis, do kt\u00f3rego zamieszcz\u0119 zdj\u0119cia poprawnie wykonanej bezy. Dzi\u015b, dziel\u0119 si\u0119 z Wami przepisem na ba\u0142aganiarski deser w moim wykonaniu, czyli wi\u015bniowy ba\u0142agan \u2013 moja wersja Eton Mess. Przepis ten to tak\u017ce dow\u00f3d na to, \u017ce nie zawsze wszystko musi wyj\u015b\u0107 idealnie i w zgodzie z naszymi planami, a tak\u017ce, \u017ce z pocz\u0105tkowo zapowiadaj\u0105cego si\u0119 katastrofalnego ba\u0142aganu, mo\u017cna stworzy\u0107 co\u015b doskona\u0142ego, pysznego i domowego \u2013 czyli serdecznego, ale niekoniecznie zawsze perfekcyjnego, takiego od szablonu. Jeste\u015bmy tylko lud\u017ami, \u017cyjemy, pracujemy, mamy sporo na \u201eg\u0142owie\u201d, wi\u0119c je\u015bli czasem mo\u017cna odpu\u015bci\u0107 na jakim\u015b froncie – doskona\u0142o\u015bci lub nieomylno\u015bci – to zdecydowanie warto. W przypadku tego deseru, najwa\u017cniejsze, \u017ce wyszed\u0142 pyszny, a czy ciut bardziej rumiany kolor bezy cokolwiek zmieni\u0142? Zupe\u0142nie nic. Przyznam, \u017ce ten karmelowy kolor bezy nawet mi si\u0119 podoba\u0142 – wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 na tle bia\u0142ej, ubitej \u015bmietany, wskazywa\u0142, czy te\u017c uwydatnia\u0142 dodatkow\u0105 jego warstw\u0119. A p\u0119kni\u0119cia? No c\u00f3\u017c, beza i tak do deseru by\u0142a kruszona, wi\u0119c nie mia\u0142o to najmniejszego znaczenia. I szczerze, gdybym mia\u0142a poda\u0107 tak\u0105 sp\u0119kan\u0105 pavlov\u0105, zrobi\u0142abym to bez wahania \u2013 beza ukrojona w kawa\u0142ek gotowy do podania, te\u017c nara\u017cona jest na p\u0119kni\u0119cie, a przykryta \u015bmietan\u0105, zdo\u0142a zakamuflowa\u0107 ma\u0142e niedoskona\u0142o\u015bci. I, \u017cebym nie zosta\u0142a opacznie zrozumiana, nie, nie sk\u0142adam tu ho\u0142du i nie stawiam na piedestale niechlujstwa, czy niedbalstwa – na to si\u0119 nie godzi\u0142am nigdy i te\u017c nigdy nie zgodz\u0119. Deser zosta\u0142 przygotowany z najwy\u017csz\u0105 staranno\u015bci\u0105, ale przez niedopatrzenie, no c\u00f3\u017c – co\u015b nie pyk\u0142o. Mam wiedz\u0119, jak przygotowa\u0107 poprawny deser – a dok\u0142adnej bez\u0119 – wiem, gdzie pope\u0142ni\u0142am pomy\u0142k\u0119 i wiem, jak j\u0105 naprawi\u0107 – wiedza, \u015bwiadomo\u015b\u0107, s\u0105 w tym przypadku kluczowe. Kolejnym razem b\u0119d\u0119 bardziej uwa\u017cna – prawdopodobnie ;). <\/p>\n\n\n\n

Przygotowuj\u0105c domowy deser chc\u0119, \u017ceby ten smakowa\u0142 i by\u0142 aromatyczny. Dlatego te\u017c swoj\u0105 bez\u0119 aromatyzowa\u0142am otart\u0105 sk\u00f3rk\u0105 cytryny \u2013 dzi\u0119ki temu pozby\u0142am si\u0119 jajkowego zapachu, za kt\u00f3rym nie przepadam. I dla potwierdzenia powiem (pisa\u0142am ju\u017c kiedy\u015b o tym), \u017ce bezy to nie m\u00f3j ulubiony deser. Nie, nie dlatego, \u017ce s\u0105 trudne w przygotowaniu \u2013 nic tu trudnego, je\u015bli ubije si\u0119 dobrze bia\u0142ka z cukrem i wstawi do nagrzanego odpowiednio piekarnika (m\u0105dry Polak po szkodzie), a po wypieczeniu pozwoli si\u0119 jej wystygn\u0105\u0107 w stygn\u0105cym piekarniku. Ja zwyczajnie nie przepadam za bezami z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Po pierwsze konsystencja. Wiem, \u017ce bezy piecze si\u0119 dla piankowego \u015brodka \u2013 no w\u0142a\u015bnie, ja nie bardzo za nim przepadam, tak samo jak za piankami typu marshmallow, ptasim mleczkiem i wszystkimi deserami z udzia\u0142em takich pianek. Po drugie, o ile lubi\u0119 s\u0142odko\u015bci, to s\u0142odycz bezy przekracza moje ludzkie mo\u017cliwo\u015bci tolerancji cukru w organizmie \u2013 no jest to deser s\u0142odki razy niesko\u0144czono\u015b\u0107, a ja umiarkowan\u0105 fank\u0105 jestem takiej ilo\u015bci cukru. Ale, \u017ce przecie\u017c \u015bwi\u0119ta te\u017c nie jestem i czasem \u2013 sporadycznie \u2013 lubi\u0119 sobie dos\u0142odzi\u0107, szczeg\u00f3lnie latem, to i taki wi\u015bniowy ba\u0142agan z kruszon\u0105 bez\u0105 i bit\u0105 \u015bmietan\u0105 przygotuj\u0119 z mi\u0142\u0105 ch\u0119ci\u0105, tym bardziej, \u017ce mam z nim zwi\u0105zane przemi\u0142e wspomnienia.<\/p>\n\n\n\n

Pisa\u0142am ju\u017c o tym przy okazji przepisu na bez\u0119 francusk\u0105<\/a> \u2013 ja bezy mog\u0119 je\u015b\u0107, byle by\u0142y suche i kruche \u2013 wiem, \u017ce niekt\u00f3rzy cukiernicy nazywaj\u0105 je takie \u2013 kredowe. Tote\u017c, je\u015bli piek\u0119 ju\u017c bez\u0119, to albo d\u0142u\u017cej ni\u017c typowo zalecane, lub w wy\u017cszej temperaturze \u2013 i tu drzemi\u0105cy we mnie ryzykant dochodzi do g\u0142osu \u2013 ryzykuj\u0119 p\u0119kni\u0119cia i przyrumienienie.<\/p>\n\n\n\n

A bezy \u2013 ma\u0142e i du\u017ce \u2013 to tak\u017ce pomys\u0142 na niemarnowanie bia\u0142ek. Ja sw\u00f3j wi\u015bniowy ba\u0142agan przygotowa\u0142am z bia\u0142ek, kt\u00f3re pozosta\u0142y mi po kremie cytrynowym<\/a>, do zrobienia, kt\u00f3rego potrzebowa\u0142am u\u017cy\u0107 jedynie \u017c\u00f3\u0142tek. Odseparowane bia\u0142ka prze\u0142o\u017cy\u0142am do szklanego, zamykanego pojemnika, kt\u00f3ry umie\u015bci\u0142am w lod\u00f3wce, a po paru dniach, mog\u0142am przygotowa\u0107 z tych bia\u0142ek dzisiejsz\u0105 bez\u0119.<\/p>\n\n\n\n

A i je\u015bli o tym kremie cytrynowym ju\u017c wspomnia\u0142am \u2013 spr\u00f3bujcie przygotowa\u0107 ba\u0142agan z tym kremem cytrynowym i – tu w sumie mam dylemat, bo z ka\u017cdymi owocami b\u0119dzie petarda \u2013 truskawkami, bor\u00f3wkami, jagodami, ale z je\u017cynami i malinami te\u017c. Deser przemy\u015blany w taki spos\u00f3b ogranicza jakiekolwiek \u201ezmarnowanie\u201d produkt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

To co? Smacznego? No, wszystko w Waszych r\u0119kach ;). <\/p>\n\n\n\n

Dobre rady<\/strong><\/h2>\n\n\n\n